Polska laureatka prestiżowej nagrody Nobla

Choć Olga Tokarczuk swoją pierwszą powieść wydała dosyć późno, to należy przyznać, że sukces, który potem osiągnęła, zadziwia do dziś. Polska pisarka początkowo znana tylko na rodzimym rynku, w końcu przedostała się za granicę. Co ciekawe, jej książki były tłumaczone na język angielski już od dawna, jednak to dopiero kolejne tłumaczenie Biegunów (książki, za którą otrzymała prestiżową Nagrodę Nobla), przyczyniło się do tego, że po teksty autorki masowo sięgnęli zagraniczni czytelnicy. Dlaczego Olga Tokarczuk jest obecnie tak chętnie czytana?

Poetyczna i senna narracja

To, co urzeka w książkach Olgi Tokarczuk to nie tylko poetycki sposób prowadzenia narracji, ale i sam język, którego autorka używa. Ten jest niezwykle emocjonalny, wyrazisty, a przy tym wyjątkowo czuły. Tokarczuk w swoich książkach stroni od oceny zachowań ludzkich, raczej woli swoich bohaterów obserwować i zastanawiać się nad tym, w jakim kierunku pójdą i co wybiorą. Takie podejście do tworzenia literatury działa, bo my jako odbiorcy zaczynamy szybko utożsamiać się, a nawet identyfikować z bohaterami powieści polskiej noblistki. Jej książki często zostają z nami na długo po tym, jak dojdziemy do ostatniej strony. Historie, wciąż żywe, trwają w naszych głowach.

Zagraniczne wydania

Jak to się stało, że książki Tokarczuk zyskały w ostatnich latach tak dużą popularność za granicami naszego kraju? Poza perfekcyjnymi wręcz tłumaczeniami z języka polskiego na język angielski, pomogła w tym uniwersalność opowieści. Wiele z nich rozgrywa się pośród nienazwanych, obcych krain, a sama autorka stawia raczej na pieczołowity rys psychologiczny bohaterów, aniżeli opisywanie polskiej lokalności. Oczywiście, Olga Tokarczuk ma na swoim koncie kilka książek wyraźnie usadowionych w Polsce, jednak ich wydźwięk jest na tyle wszechstronny, że zrozumie je i przede wszystkim poczuje, czytelnik z różnych stron świata. Uniwersalność połączona z poetycką wizją autorki sprawia, że książki Tokarczuk są niemożliwe do podrobienia.

 

Olga Tokarczuk – literacka indywidualistka

Olga Tokarczuk, laureatka wielu nagród literackich –  Nagrody Fundacji Kościelskich, Nagrody Literackiej Nike, nagrody The Man Booker International Price i tej najznamienitszej – Literackiej Nagrody Nobla – to twórczyni wielu formatów, fenomenalnie władająca piórem pisarka, która wspięła się na wyżyny popularności.

Tajemnica, magia i oniryzm

Od razu pokochały ją rzesze czytelników i krytyków. Uwielbiana za swój prosty, obrazowy język i tradycyjną formę narracji. Z wykształcenia psycholog, dlatego w swoich tekstach podejmuje próby odpowiedzi na odwieczne pytanie o sens istnienia i tajemnicę jestestwa. Debiutuje utworem literackim  Podróż ludzi Księgi utrzymanym w charakterze nowoczesnej, tajemniczej przypowieściW drugiej książce pt. E.E.  ujawnia fascynację tym, co metafizyczne i niedające się logicznie wytłumaczyć. Chętnie posługuje się odniesieniami do baśni, mitów, magii ale też przeczuć, wizji i snów.

Pierwsze sukcesy

Rozgłos przynosi jej powieść Prawiek i inne czasy  o której słyszał niemal każdy – to historia wsi, gdzie wszystkie dobre i złe doświadczenia znajdują swoje wytłumaczenie.  Z kolei Dom dzienny, dom nocny to literatura w eklektycznym stylu, łącząca różne gatunki literackie w spójną całość. Opowieść o nieszczęśliwej kobiecie, którą od niechcianego małżeństwa uwalnia sam Bóg, przeobrażając jej oblicze, została doceniona, otrzymując nominację do dublińskiej nagrody IMPAC.

Krótko i konkretnie

W 1997 roku ukazuje się zbiór trzech opowiadań pt. Szafa, a cztery lata później tom dziewiętnastu opowiadań pt. Gra na wielu bębenkach, podzielony na trzy cykle o odrębnej tematyce. Ostatni zbiór tekstów nosi znaczący tytuł Ostatnie historie. Tokarczuk szczególnie upodobała sobie te krótkie formy literackie, co było impulsem do zaaranżowania Międzynarodowego Festiwalu Opowiadania. Uwielbiała wplatać w swoje utwory elementy historyczne, obyczajowe i psychologiczne, ubarwiając je i pozbawiając faktograficznej surowości.

Drabina do światowego sukcesu

Powieść Bieguni z 2007 roku otrzymuje nominację do Literackiej Nagrody Europy Środkowej oraz zdobywa Literacką Nagrodę Nike w 2018 roku, a kiedy doczekała się przekładu na język angielski, zdobyła prominentną nagrodę Booker Price. To książka oparta na mitologicznych nawiązaniach, pełna fantastycznych postaci – boginek, władczyń, Bogów Ojców, ale osadzona w realiach nowoczesności. Kolejna powieść  Prowadź swój pług przez kości umarłych jest osnuta na wątku kryminalnym niepozbawionym dydaktycznego wydźwięku. To na jej podstawie nakręcono słynny Pokot. Potem powstają eseje, Księgi Jakubowe i Opowiadania bizarne. Spektakularny sukces przychodzi krótko po otrzymaniu Booker Price – Tokarczuk zostaje laureatką Literackiej Nagrody Nobla za rok 2018. Akademia doceniła ją za “wyobraźnię narracyjną, która z encyklopedyczną pasją reprezentuje przekraczanie granic jako formę życia”.